Home Barista

Home Barista

Lees hier alles wat je altijd al wilde weten over specialty koffie!

Slow coffee zetmethoden voor thuis

Slow Coffee Zetmethoden Voor Thuis

Slow coffee is niet alleen in koffiebars een populaire keuze, maar het is ook de grote favoriet van de thuisbarista. Het zetten van je eigen filterkoffie thuis is voor veel mensen een gezellig weekend ritueel, of een dagelijks momentje om tot rust te komen voor het begin van de werkdag. Daarbij is het materiaal dat je nodig hebt om zelf een goede slow coffee te maken een stuk goedkoper dan het investeren in een heuse espressomachine. Een filterkoffie heeft enorm veel complexiteit in smaak en doorgaans een licht mondgevoel (maar boet daarom niet in aan smaak of cafeïnegehalte!).
Er zijn veel verschillende methodes om filterkoffie te maken. Er bestaan automatische snelfilters, zoals een Moccamaster of simpelweg dat koffiezetapparaat dat je bij je (groot)ouders in de keuken ziet staan. En dan is er nog een brede waaier en manuele zetmethodes, zoals de V60, de Aeropress, de Hoop, de Kalita, de Clever Drip en nog veel meer! Maar welke zetmethode is nu de lekkerste voor jou? Of wat is eigenlijk het verschil tussen een French Press en een Aeropress?

Wat is slow coffee?

De termen worden vaak door elkaar gebruikt, maar er is toch een verschil tussen slow coffee en filterkoffie. Met de term filterkoffie verwijzen we naar de algemene zettechniek, koffie die met een papieren (of metalen) filter wordt gezet en waar water op koffie wordt gegoten en vervolgens door de filter gaat met een tasje koffie als resultaat. Denk maar aan een cafetière, de ouderwetse filterkoffie machine bij de grootouders,…
De term slow coffee daarentegen wordt vooral gebruikt in de specialty coffee wereld. De filterkoffie die je zet, is op basis van specialty coffee bonen die speciaal zijn gebrand voor deze zetmethode. Je gebruikt ook een specifiek recept om de beste smaken uit die bonen te onttrekken met tools die speciaal ontwikkeld zijn voor en door de specialty coffee industrie. Er worden zelfs kampioenschappen gewijd aan het zetten van de beste slow coffees! We kunnen dus stellen dat alle slow coffee filterkoffie is, maar niet alle filterkoffies zijn slow coffee. In deze blog gebruiken we weliswaar de termen door elkaar.

Wat is een zetmethode?

Een zetmethode is de manier waarop je koffie gaat bereiden. Espresso is een zetmethode, net als de Chemex, de Hoop en de Origami zetmethoden zijn. Elke zetmethode heeft een eigen uniek recept en bijhorende maalgraad, eigen tools en bovenal, een eigen stempel die de methode drukt op de koffiebonen die je gebruikt.
Inderdaad, ook al gebruik je dezelfde koffie voor 10 verschillende zetmethoden, toch ga je merken dat elke tas een beetje anders smaakt of een iets andere body of mondgevoel heeft. Daarbij vragen sommige zetmethoden wat meer oefening of aandacht dan andere. Daarom zetten we hier de meest voorkomende zetmethoden op een rijtje, en wat je er precies van kan verwachten. Zo ben jij alweer een stapje dichter bij de lekkerste koffie voor jou!

V60

De V60 is een uitvinding van het Japanse bedrijf Hario. Oorspronkelijk legden ze zich vooral toe op glazen voorwerpen, maar in de jaren ‘80 begonnen ze aan het design van een dripper. Pas begin jaren 2000 werd de V60 een commercieel succes. De V60 is een typische pour over zetmethode, en krijgt zijn naam van de v-vorm en de hoek van 60 graden die je in de dripper terugvindt.
Heb je een opfrissing nodig over de verschillen tussen pour over en immersion technieken? Daar lees je hier meer over!

Slow Coffee Zetmethoden Voor Thuis

Wat kan je verwachten van een V60? Deze zetmethode benadrukt vooral de aciditeit en fruitigheid van je koffie. Helder, fris, maar mooi in balans – de V60 is niet voor niets één van de populairste drippers! Voor de V60 gebruik je doorgaans papieren filters. Dit draagt bij aan de typische “cleane cup” die je met een V60 zet. Papier filtert namelijk de vetten uit de koffie, en dit geeft een heldere tas filterkoffie met een lichtere body.
Het is weliswaar niet de eenvoudigste zetmethode: timen, wegen, in verschillende keren je water opgieten,… Het vraagt wat oefenwerk om deze methode herhaalbaar te maken en keer op keer dezelfde, lekkere koffie te zetten.

Benodigdheden:

  • V60 en V60 filter
  • gemalen specialty koffiebonen
  • gefilterd heet water
  • weegschaal en timer
  • opgietkan
  • serveerkannetje

Chemex

De Chemex is omwille van het mooie design een hebbeding voor in huis, en het zet nog eens lekkere koffie ook! Deze Duitse dripper is een buitenbeentje in de rij: het is de enige pour over methode waar de brewer ook de server is. Je maakt én serveert de koffie dus in de Chemex – geen extra serveerkan nodig!

Slow Coffee Zetmethoden Voor Thuis

Op zich zijn de Chemex en de V60 gelijkaardige zetmethoden: beide zijn pour overs, en je kan perfect hetzelfde recept en zelfs grind size voor beiden gebruiken. Toch is het uiteindelijke resultaat heel verschillend, en dit heeft vooral te maken met de filter!
De papieren filter van een Chemex is een stuk groter en weegt bijna drie keer zo veel als een V60 filter. Je vouwt de Chemex filter voor gebruik, en dat vormt een driedubbele papieren laag waar de koffie door druppelt. Dit zorgt voor een nog delicater smaakprofiel van de koffie: frisse, heldere aciditeit met florale toetsen. De Chemex geeft een heel subtiel maar complex tasje filterkoffie.

Net als de V60 vraagt de Chemex wat extra aandacht, en daarbij zijn de filters ietsje duurder. Maar in ruil krijg je een heerlijke en verfijnde koffie!

Benodigdheden

  • Chemex en Chemex filter
  • gemalen specialty koffiebonen
  • gefilterd heet water
  • weegschaal en timer
  • opgietkan

Aeropress

Met de Aeropress belanden we in de immersion categorie, waar je de gemalen koffie een tijdje laat “trekken” in heet water vooraleer je de koffie handmatig door een filter duwt. De Aeropress is een Amerikaanse uitvinding en is sinds de lancering in 2005 niet meer weg te denken uit de slow coffee wereld. Er bestaan zelfs heuse nationale Aeropress kampioenschappen, en jaarlijks wordt ook de beste “Aeropresser” ter wereld gekroond. Adler, de Aeropress-uitvinder, was vooral op zoek naar een zetmethode die zijn koffie minder zuur en wat ronder zou maken. En dat is nu exact datgene waar de Aeropress in uitblinkt: de zetmethode benadrukte de inherente zoetheid van de koffie en geeft een ronder, rijker smaakprofiel. Ook geeft de Aeropress wat meer textuur, wat meer body aan je koffie.

De Aeropress is een enorm veelzijdige zetmethode. Je vindt online talloze recepten terug onder de klassieke methode, maar de inverted method levert ook uitstekende koffies op. En met de bypass methode kan je dan weer twee tasjes tegelijk maken. Je kan dus alle kanten op, wat deze zetmethode in de eerste plaats misschien intimiderend maakt. Toch is het een enorm laagdrempelige manier van koffie zetten, want ook beginners zetten dankzij het eenvoudige design een lekkere Aeropress. En ervaren koffiezetters kunnen zich dan weer blijven uitleven met recepten.

Slow Coffee Zetmethoden Voor Thuis

Benodigdheden

  • Aeropress en Aeropress filter
  • gemalen specialty koffiebonen
  • gefilterd heet water
  • weegschaal en timer
  • opgietkan
  • serveerkannetje

French Press

Trek de kasten open van de gemiddelde AirBnB keuken en de kans is groot dat je een French Press tegenkomt. De brewer bestaat al ruim 150 jaar en is een klassieker onder de slow coffee zetmethodes. Net als de Aeropress werkt de French Press volgens de immersion techniek, maar het grootste verschil is de filter.
Waar de Aeropress (doorgaans) een papieren filter gebruikt, heeft de French Press een stalen filter, een fijne zeef die de koffie filtert. In tegenstelling tot papier houdt een stalen filter geen oliën of mogelijke fines tegen. Deze belanden allemaal mee in je tas koffie, wat zorgt voor veel meer mondgevoel en textuur.
Deze stevigere body sluit mooi aan bij het ronde smaakprofiel dat een French Press oplevert. De zetmethode benadrukt de zoetheid en chocolade-achtige toetsen in de koffie. Een heel andere beleving dan bijvoorbeeld de Chemex dus!

Slow Coffee Zetmethoden Voor Thuis

De French Press is een enorm laagdrempelige methode: hou gewoon je timer in de gaten en duw op tijd de filter naar de bodem van de kan – that’s it!
Zorg er wel voor dat je na het doorduwen de koffie onmiddellijk overgiet in een serveerkannetje. Als je de koffie in de French Press laat staan, krijgt de koffie onaangename bittere smaken.

Benodigdheden

  • French Press
  • gemalen specialty koffiebonen
  • gefilterd heet water
  • weegschaal en timer
  • opgietkan
  • serveerkannetje

Moka pot

Tot slot de moka pot, de iconische koffiezet die voor veel fervente kampeerders het cruciale ingrediënt is van een geslaagde vakantie. De moka pot wordt vaak ook een Bialetti genoemd, naar de naam van het wereldberoemde moka pot merk Bialetti. Deze zetmethode gaat al sinds de 18e eeuw mee, en ook vandaag blijft het een favoriet onder koffiedrinkers.

Slow Coffee Zetmethoden Voor Thuis

De moka pot zet koffie aan de hand van druk. Het hete water in de lower chamber creëert namelijk hete lucht, en dit stuwt het water omhoog naar de filter. Daar komt het in contact met de koffie, en zo wordt de koffie tot sluit doorgeduwd naar de upper chamber waar de koffie uit de pijpjes stroomt. Het is onder meer deze druk die zorgt voor het typische smaakprofiel van de moka pot: een diepe, rijke koffie met veel body.
Het is de enige slow coffee methode die in de buurt komt van espresso-based koffies, en daarom matcht moka pot koffie ook goed met melk. Let wel, je kan de moka pot niet zomaar vergelijken met espresso textuur! Een moka pot zet koffie met ongeveer 3 bar druk, een espressomachine levert met z’n 9 bar druk een nog wel heel ander resultaat. Maar als je wegdroomt bij een intens en vol tasje koffie, is de moka pot dé zetmethode voor jou! Onthou dat je een hittebron nodig hebt om de koffie te zetten, en laat het water zeker niet koken in de moka pot. Dat geeft heel bittere, bijna verbrande koffie met onaangenaam sterke aroma’s.

Benodigdheden

  • moka pot
  • hittebron (gasvuur, inductie, …)
  • gemalen specialty koffiebonen
  • gefilterd heet water

Het is wel duidelijk, je kan niet zomaar alle zetmethoden over dezelfde kam scheren. Elke zetmethode benadrukt andere eigenschappen van de koffie, of het nu om smaak of textuur gaat. Sta dus even stil bij wat voor type koffie je zelf graag drinkt: stevig en zoet, of eerder helder en fris? Zo match je je favoriete koffiebonen met de beste zetmethode, met als resultaat een perfect tasje koffie voor jou!
Dit is maar een kleine greep uit het enorme aanbod aan zetmethoden. Daarbij staat de specialty coffee industrie ook nooit stil, dus het aanbod wordt alleen maar groter! Heb je wat begeleiding nodig bij de juiste zetmethode voor jou? Kom dan zeker eens langs bij onze Cross Roast Experience store voor wat meer info.

Benieuwd naar concrete recepten voor deze zetmethoden? En wil je ze misschien allemaal eens uittesten vooraleer je iets in huis haalt? Dan is onze slow coffee workshop dé workshop voor jou!
Tijdens deze workshop gaan we dieper in op de verschillende technieken en ontdek je wat de impact van maalgraad en dosering is op je koffie. We zetten dezelfde koffie op 7 verschillende manieren, en zo kan je onmiddellijk je favoriete zetmethode ontdekken! Check crossroast.be/workshops voor de eerstvolgende slow coffee workshop.