Specialty Coffee

Lees hier alles wat je altijd al wilde weten over specialty koffie!

ALL ABOUT DECAF

All About Decaf

Als koffiedrinker heb je misschien al eens last gehad van de bijwerkingen van te veel cafeïne. Bibberende handen, een hogere hartslag en soms zelfs een zenuwachtig gevoel, het zijn allemaal effecten van het drinken van te veel tasjes koffie. Daarom is decafeïne koffie een goed alternatief voor mensen die gevoelig zijn aan de effecten van cafeïne. Of voor wanneer je nog wel zin hebt in een koffie, maar liever niet de stimulerende effecten ervaart.

Cafeïne

Koffiebonen bevatten van nature cafeïne. De cafeïne is een natuurlijke bescherming van de plant om zich te verweren tegen vijanden, zoals ongewenste insecten die de koffieplant kunnen aantasten. Sommige koffievariëteiten bevatten echter minder of meer cafeïne dan andere. Zo zie je al een groot verschil tussen robusta en arabica: arabica bonen hebben een lager cafeïnegehalte, zelfs tot 50% minder! Ook de hoogte waarop de koffieplant groeit heeft invloed op hoeveel cafeïne de boon bevat. Hoe hoger de plant groeit, des te minder cafeïne de plant zal aanmaken, en dus het omgekeerde voor hoe lager de plant groeit. Dit komt omdat er hoger in de bergen minder natuurlijke vijanden te vinden zijn van de koffieplant, waardoor de plant niet genoodzaakt is om de verdedigende stof aan te maken. Concreet zal koffie die gegroeid heeft op 2200 meter hoogte minder cafeïne bevatten dan koffie die op 1100 meter heeft gegroeid. Maar een lager cafeïnegehalte betekent uiteraard niet dat de bonen cafeïnevrij zijn!

Decaf methoden

Jute Koffiezak Met Decaf Bonen

Er bestaan verschillende processen om cafeïne uit een koffieboon te halen. De basis is steeds dezelfde: groene koffiebonen worden nat gemaakt, waardoor de cafeïne deeltjes in de boon oplosbaar worden. Die deeltjes kunnen dan onttrokken worden aan de boon, met als resultaat een decaf koffieboon. Decaf koffie is trouwens nooit 100% vrij van cafeïne, maar doorgaans wel voor 98% tot 99,9% – as good as it gets! We overlopen een aantal decaf technieken, waaronder de CO2 methode, de sugarcane methode en de Swiss water methode.

De CO2 methode

Bij de CO2 methode worden de natte groene bonen onder hoge druk met CO2 of koolstofdioxide behandeld. Op zo’n hoge druk wordt CO2 vloeibaar en op die manier worden de cafeïne deeltjes van de bonen geabsorbeerd in de vloeibare CO2. Bij het drogen van de bonen verdampt de CO2, en blijf je dus achter met decaf bonen. Het gros van de decaf bonen wordt verwerkt aan de hand van deze methode.

De sugarcane methode

De sugarcane of suikerriet methode gebruikt meer “natuurlijke” stoffen dan de CO2 methode. Wanneer suikerriet wordt verwerkt, komt er tijdens dit proces een stroperig bijproduct vrij. Dit stroperig goedje wordt gefermenteerd, waardoor een natuurlijke alcohol ontstaat, namelijk ethanol. De ethanol wordt dan gemengd met een natuurlijk azijnzuur, en met dit mengsel worden de geweekte groene koffiebonen gewassen. Het ethanol-azijnzuur mengsel lost de vrijgekomen cafeïne op, de groene bonen worden nog eens gewassen en vervolgens gedroogd. Met als resultaat dus een natuurlijke, cafeïnevrije koffieboon.

Cafe Imports Decaf Details

  1. Groene koffie wordt gesorteerd voor verdere verwerking.
  2. De groene koffie wordt gedurende 30 minuten gestoomd.
  3. Het stomen heeft ervoor gezorgd dat de “poriën” van de koffieboon openstaan, zodat de cafeïne onttrokken kan worden.
  4. De bonen worden geweekt in een oplossing van water en ethylacetaat, een natuurlijke stof die vrijkomt tijdens het verwerken van suikerriet.
  5. De oplossing bindt zich aan de cafeïnemoleculen in de koffieboon, waardoor de cafeïne wordt onttrokken.
  6. De tank wordt leeggemaakt en een nieuwe lading oplossing wordt aan de tank toegevoegd. Dit proces blijft zo verdergaan gedurende een 8tal uren.
  7. Nadat de cafeïne volledig is onttrokken, worden de bonen uit de oplossing gehaald en klaargemaakt voor een volgende ronde van stomen.
  8. De laatste stoomfase verwijdert alle restanten van het ethyl acetaat.
  9. De decaf bonen worden gedroogd, gereinigd en klaargemaakt voor export.
Colombia - Decaf

De decaf koffie van Cross Roast is een Colombia sugar cane decaf. Zeker voor bonen uit Colombia is het interessant om deze methode te gebruiken, aangezien suikerriet er veel voorkomt en veel geteeld wordt. Zo wordt het “afval” of bijproduct van de ene sector een waardevol element voor een andere sector!

De Swiss Water Method

Swiss Water Method

Er is echter nog een nieuwere, opkomende techniek die wordt toegepast om koffiebonen cafeïnevrij te maken, namelijk de Swiss Water Method. Deze techniek gebruikt enkel water om cafeïne aan bonen te onttrekken, en zou volgens sommigen meer smaak overhouden in de bonen dan de overige technieken. Het is dus een veelbelovende techniek wat betreft aromatische decaf koffie te bekomen, maar daar staat wel een groot waterverbruik tegenover.

De Swiss Water Method

Swiss Water Method

Er is echter nog een nieuwere, opkomende techniek die wordt toegepast om koffiebonen cafeïnevrij te maken, namelijk de Swiss Water Method. Deze techniek gebruikt enkel water om cafeïne aan bonen te onttrekken, en zou volgens sommigen meer smaak overhouden in de bonen dan de overige technieken. Het is dus een veelbelovende techniek wat betreft aromatische decaf koffie te bekomen, maar daar staat wel een groot waterverbruik tegenover.

Smaak

Tast het decaf proces dan de smaak aan van de koffieboon? In theorie laat je de boon niet volledig intact door het verwijderen van de cafeïne, want door het oplossen van de cafeïne deeltjes verlies je strikt genomen een deel van de hele boon. Daarom is het belangrijk om ook bij decaf te starten met een specialty coffee boon van hoge kwaliteit, om zo veel mogelijk smaak en karakteristieken van de koffie te behouden. Zo heb je toch een decaf bonen met een complex karakter in de tas.

Belangrijk is wel dat het brandproces wordt aangepast aan het profiel van gedecafeïneerde bonen: de samenstelling van de boon is veranderd, dus je kan niet zomaar hetzelfde brandprofiel van een gewone boon toepassen. Vooral de stijging van de temperatuur in de brander gaat best wat langzamer wanneer de roaster decaf bonen brandt.
Het lijkt ook soms alsof decaf bonen donkerder gebrand zijn (en dus bitterder zouden smaken) dan andere bonen in het specialty coffee aanbod van je lokale koffiebrander. Maar dat is enkel schijn: de bonen hebben aan de buitenkant een donkerdere kleur, maar eigenlijk hebben ze ook een light roast profiel. Een niet geoefende brander zou zo maar eens de decaf bonen te licht branden, waardoor je onaangename, onontwikkelde smaken in de tas krijgt.

Een lekkere decaf start dus met bonen van hoge kwaliteit en eindigt met een ervaren brander met kennis van zaken! En zo verdient decaf zeker een plekje tussen de andere – gecafeïneerde – koffies. De Cross Roast Colombia decaf is een mooi voorbeeld: de koffie is vol en romig in de mond, met smaken van noten en sinaas. Lekker als zwarte koffie, maar ook goed te combineren met melk voor crèmige cappuccino’s.

Gezond?

Net omdat decaf koffiebonen behandeld zijn met additieven, stellen sommige mensen zich de vraag of decaf koffie dan ongezonder is. Maar de toegevoegde stoffen zijn zo miniem en bijgevolg op dergelijk lage niveaus niet schadelijk voor de gezondheid. Niet te vergeten dat deze decaf methoden vandaag de dag streng gecontroleerd worden! Maar dat was een tijd geleden wel anders. Tot voor enkele decennia geleden werden bonen bewerkt met chloor om de cafeïne te verwijderen. Ongezond, verslavend en zelfs dodelijk! Deze methode is tegenwoordig verbannen in de reguliere koffie industrie, en toch blijft het idee dat decaf koffie ongezond is hardnekkig hangen. Maar je kan dus met een gerust hart van een tasje decaf genieten!

Voor wie toch niet helemaal overtuigd is, kan low caf koffie een optie zijn. Dit zijn koffiebonen met een aanzienlijk lager cafeïnegehalte. We weten al dat arabica bonen minder cafeïne bevatten dan robusta bonen. Sowieso is het drinken van arabica specialty coffee dan interessant voor mensen die liever wat minderen met hun cafeïne inname. Maar er bestaan koffievariëteiten binnen de arabica familie die dus nog meer low caf zijn. Zo zijn er de Laurina en Aramosa variëteiten, en zij bevatten tot wel 50% minder cafeïne dan andere arabica variëteiten. Deze soorten zijn wel nog niet helemaal “ingeburgerd”, en ze zijn ook opmerkelijk gevoeliger aan plantenziektes. Er is dus geen garantie op een degelijke oogst.

Schrik dus zeker niet terug van de decaf optie in jouw lokale specialty coffee bar! Spring maar eens binnen in Caffe Mundi voor een heerlijke decaf cappuccino en laat je verrassen door de zoete en volle smaken!

All About Decaf